Wymioty kota. Kule sierści, kłaczki i jak sobie z tym radzić

Znacie ten dźwięk. Ten charakterystyczny, głęboki odgłos dobiegający o drugiej w nocy z salonu. Albo — jeszcze lepiej — z sypialni, tuż obok waszej głowy. Lucky funduje mi go średnio raz na kilka tygodni i za każdym razem mam wrażenie, że wybudza się z tego cały blok.

Kula sierści. Nieodłączna część życia z kotem. Nie chodzi tu o żadne skomplikowane procedury weterynaryjne — chodzi o kilka prostych rzeczy, które często mamy w zasięgu ręki.

Jeżeli kiedykolwiek pozwoliliście kotu wylizać Wam rękę, wiecie, że jego język to nie jest żaden delikatny instrument. To papier ścierny. Przyczyną są maleńkie, haczykowate brodawki skierowane ku tyłowi gardła — doskonałe do rozczesywania sierści, ale mające jeden poważny minus: chwytają luźną sierść i automatycznie wysyłają ją w dół przełyku.

Większość sierści przechodzi przez układ trawienny bez żadnych problemów. Część jednak zostaje w żołądku i zbija się w tę charakterystyczną, cylindryczną kulę, którą kot w końcu odkaszluje. W poważniejszych przypadkach kula nie wychodzi wcale — i wtedy przestaje być tylko uciążliwością, a staje się problemem wymagającym wizyty u weterynarza.

Wiem, wiem — brzmi zbyt oczywi­ście. Ale to właśnie to, co pomaga najbardziej, a co opiekunowie kotów zaniedbują najczęściej.

Logika jest prosta: im mniej luźnej sierści zostaje na kocie, tym mniej jej trafia do żołądka. Regularne szczotkowanie — nawet kilka minut dziennie — robi tu ogromną różnicę. Lucky przez pierwsze miesiące traktował szczotkę jak osobistego wroga. Dziś sam przychodzi po swoją porcję czesania. Kwestia cierpliwości i rękawic deszedujących, jeśli klasyczna szczotka nie wchodzi w grę.

I tu dochodzimy do czegoś, o czym mówię przy każdej okazji. Koty ewoluowały na terenach półpustynnych, więc ich instynkt pragnienia jest po prostu słabo rozwinięty. Kot na suchej karmie jest bardzo często lekko odwodniony — nie dramatycznie, ale na tyle, że trawienie działa mniej sprawnie, a sierść zamiast przechodzić przez jelita, zalega w żołądku.

Najprostsze rozwiązanie? Karma mokra. Zupka z gotowanego mięsa bez cebuli i czosnku też się sprawdzi. A fontanna z wodą zamiast miski stojącej? Mój Pepe pił z miski przez rok, zanim zdecydowałem się na fontannę. Teraz kręci się przy niej jak zahipnotyzowany. Koty uwielbiają wodę w ruchu — to też ewolucja.

Sierść przechodzi przez układ pokarmowy sprawnie wtedy, kiedy ma co "popychać". Zbyt mała ilość błonnika w diecie to jeden z głównych powodów, dla których kule sierści w ogóle się formują.

Specjalne karmy na kulki sierści to jedno. Ale jest coś tańszego i zaskakująco skutecznego: zwykła dynia z puszki (bez żadnych dodatków, przypraw, tylko czysta dynia). Dużo błonnika, dużo wilgoci, a większość kotów zje ją bez problemów wymieszaną z normalną karmą. Lucky podchodzi do swojej miski jak do czegoś podejrzanego, wącha, myśli przez chwilę… i zjada.

To już nieco bardziej zaawansowany temat, ale warto o nim wiedzieć. Część tego, co sprawia, że kule sierści są tak trudne do usunięcia, to tłusta powłoka, która skleja sierść i sprawia, że przylega do ścianek żołądka. Lecytyna — substancja o właściwościach emulgujących — pomaga to rozbić, żeby sierść mogła spokojnie przejść dalej.

Jej naturalne źródła to żółtka jaj i soja. Pół surowego, pasteryzowanego żółtka dodanego do posiłku to popularny i skuteczny sposób. Żółtko ma przy okazji cholinę, która wspomaga ruchliwość jelit, czyli dosłownie pomaga "ruszać rzeczy z miejsca". Lecytyna dostępna jest też w formie suplementu, jeśli ktoś woli tę drogę.

Zdarza się, że kot liże się obsesyjnie — nie dlatego, że się myje, ale dlatego, że się stresuje. Koty, które przeżywają silny lęk lub chroniczny stres, potrafią wylizywać sobie sierść do zupełnie niepotrzebnych ilości. Efekt: znacznie więcej sierści w żołądku, znacznie więcej kul.

Jeżeli czujecie, że Wasz kot liże się więcej niż zwykle — i nie wygląda to jak normalna toaleta, ale jak przymus — warto się zastanowić, co mogło go przestraszyć lub wyprowadzić z równowagi. Nowy domownik? Przeprowadzka? Hałas za oknem? Koty są mistrzami ukrywania stresu, ale on i tak gdzieś wychodzi.

Trawa dla kotów — można ją wyhodować w małej doniczce na parapecie w tydzień — to naturalny sposób kotów na pomoc własnemu układowi trawiennemu. Większość kotów instynktownie po nią sięga. Przy okazji daje zajęcie kotom siedzącym w domu i odciąga od nudy, która też może prowadzić do nadmiernego wylizywania.

I wazelina. Tak, zwykła apteczna wazelina. To właśnie ona jest głównym składnikiem większości gotowych preparatów na kulki sierści. Mała ilość posmarowana na łapce zostanie przez kota zlizana natychmiast i zadziała jak smar w układzie trawiennym. Weterynarze zalecają ją jednak okazjonalnie, nie na co dzień.

Okazjonalna kula sierści to po prostu element życia z kotem. Nikt nie uniknie go w stu procentach. Ale jeśli Wasz kot produkuje je regularnie, często i z trudem — to sygnał, że coś w jego codziennej rutynie warto zmienić. Dieta, nawodnienie, szczotkowanie, poziom stresu. Żadna z tych rzeczy nie wymaga specjalistycznej wiedzy ani dużych nakładów. Wymaga tylko uwagi. A tej nam, kociarzom, na szczęście nie brakuje.

Więcej porad dla kociarzy? Sprawdź poradnik "Mruczenie wymaga miłości".